• Claude Fable 5 Erişimi ve Limitler: Tüm ücretli planlarda Claude Fable 5 modeline erişim süresi uzatıldı. Ayrıca Claude Code için haftalık kullanım limitleri de %50 daha yüksek tutulmaya devam edecek.

• Kullanım Kuralları: Eskisi gibi, haftalık limitinizin yarısına kadarını Fable 5 modeli üzerinde kullanabilirsiniz. Bu limit dolduktan sonra dilerseniz kullanım kredileriyle (usage credits) Fable 5'i kullanmaya devam edebilir veya kalan normal limitleriniz dahilinde çalışmak için başka bir modele geçiş yapabilirsiniz.

20 dolara şuanda hangi planı almak daha mantıklı?

Bu hafta öne çıkanlar

• Apple, OpenAI'ye dava açtı: eski Apple çalışanlarının ticari sırları OpenAI'ye sızdırdığını iddia ediyor. Bu dava, büyük teknoloji şirketleri arasındaki yapay zekâ yarışının hukuki boyuta taşındığının önemli bir işareti; özellikle AI startup'larına geçiş yapan mühendislerin önünde ciddi hukuki riskler olduğunu hatırlatıyor. Apple sues OpenAI, accuses ex-employees of stealing trade secrets

• AB Parlamentosu, 'Chat Control 1.0'ı onayladı: özel mesajların otomatik olarak taranmasına zemin hazırlayan bu yasa, uçtan uca şifrelemeyi fiilen işlevsiz kılabilir. Mahremiyet odaklı uygulama geliştiren veya AB pazarını hedefleyen tüm geliştiricileri yakından ilgilendiriyor. EU Parliament greenlights Chat Control 1.0

• Uniqlo tişörtünün üzerindeki obfuscate edilmiş bash scripti incelendi: bir CDN (Akamai) tarafından oluşturulduğu anlaşılan bu script, tüketicilere yönelik giyim ürününde göründü ve ciddi soru işaretleri doğurdu. Güvenlik araştırmacıları ve tersine mühendisliği merak edenler için ilgi çekici bir konu. Decoding the obfuscated bash script on a Uniqlo t-shirt

• John Deere, FTC anlaşması kapsamında ekipman sahiplerine 'right to repair' (onarım hakkı) tanıyacak. Bu karar, donanım kilitlemesine karşı süregelen mücadelenin önemli bir kazanımı; benzer kısıtlamaları olan diğer sektörler için emsal niteliği taşıyor. John Deere owners will get the right to repair equipment under FTC settlement

Yeni sürümler

• TypeScript 7 duyuruldu: Microsoft'un en güncel TypeScript sürümü, performans iyileştirmeleri ve yeni tip sistemi özellikleriyle geliyor. Frontend ve backend TypeScript kullanan ekipler için migration sürecini takip etmek şimdiden önem kazanıyor. TypeScript 7

• Bun, Rust'a yeniden yazılıyor: Bun ekibi runtime'ın kritik bölümlerini Zig'den Rust'a taşıma kararını açıkladı. Zig'in yaratıcısı Andrew Kelley bu kararı eleştiren bir yazı yayımladı; iki yazı birlikte okunduğunda sistem programlama dünyasındaki tartışmayı net biçimde görmek mümkün. Rewriting Bun in Rust

• GPT-5.6 ve GPT-Live yayınlandı: OpenAI, GPT-5.6'yı duyururken ayrıca gerçek zamanlı etkileşim için GPT-Live'ı tanıttı. GPT-5.6 Sol Ultra modelinin matematiksel Cycle Double Cover Conjecture'ı kanıtladığı iddia ediliyor; doğrulanabilirse AI'ın bilimsel keşiflerdeki rolü açısından çok önemli bir kırılma noktası. GPT-5.6

• Grok 4.5 ve GLM 5.2 de bu hafta piyasaya çıktı: xAI'ın Grok 4.5 güncellemesinin yanı sıra Tencent'in GLM 5.2 modeli düşük donanımlı bilgisayarlarda yerel olarak çalıştırılabiliyor. Özellikle bütçe kısıtlı geliştirme ortamları için GLM 5.2 cazip bir alternatif sunuyor. Grok 4.5

Güvenlik

• GitHub'ın AI ajanı, prompt injection saldırısıyla özel repoları sızdırıldı: Noma Security'nin 'GitLost' adını verdiği bu araştırma, AI tabanlı geliştirme araçlarının ne kadar ciddi saldırı yüzeyleri yarattığını gözler önüne seriyor. AI ajanlarını iş akışına dahil eden herkesin bu raporu okuması şart. GitLost: We Tricked GitHub's AI Agent into Leaking Private Repos

• xAI'ın Grok CLI'ının ağ trafiği analiz edildi: araştırmacı, Grok build CLI'ının xAI sunucularına ne gönderdiğini wire-level düzeyde inceledi. Geliştirme araçlarınızın arka planda ne ilettiğini bilmek, özellikle kurumsal ortamlarda kritik bir güvenlik meselesi. What xAI's Grok build CLI sends to xAI: A wire-level analysis

• Claude Code vs OpenCode token ek yükü karşılaştırması: Claude Code'un promptu okumadan önce 33 bin token gönderdiği, OpenCode'un ise 7 bin tokenla idare ettiği ortaya çıktı. Maliyet odaklı geliştirme yapanlar için AI kodlama araçlarının gerçek kaynak tüketimini anlamak açısından değerli bir analiz. Claude Code sends 33k tokens before reading the prompt; OpenCode sends 7k

Yapay zekâ / ML

• GLM 5.2 ve yaklaşan AI marj krizi üzerine bir analiz: GLM 5.2'nin yüksek performansı, frontier model şirketlerinin fiyatlandırma gücünü ciddi biçimde tehdit ediyor. AI servislerine dayalı iş modeli kuranların bu makroekonomik tabloyu göz önünde bulundurması gerekiyor. GLM 5.2 and the coming AI margin collapse

• Mistral'ın Robostral Navigate modeli tanıtıldı: robotik navigasyon için özel eğitilmiş bu model, robotik alanda LLM tabanlı yaklaşımları bir adım öteye taşıyor. Gömülü sistemler ve robotik üzerine çalışan geliştiricilerin radar'ına girmesi gereken bir gelişme. Mistral's Robostral Navigate: a state of the art robotics navigation model

• Anthropic, dil modellerinde 'global workspace' teorisini araştırdı: insan bilişindeki global çalışma alanı hipotezinin LLM'lerde nasıl tezahür ettiğini inceleyen bu araştırma, model yorumlanabilirliği (interpretability) alanına ilgi duyanlar için derinlemesine bir okuma sunuyor. A global workspace in language models

• Ilya Sutskever'in önerdiği 30 temel ML makalesi, başlangıç dostu formatta yeniden hazırlandı: ML'e yeni başlayanlar veya temel kaynakları tazelemek isteyenler için kuratlı ve erişilebilir bir kaynak koleksiyonu. 30papers.com – Ilya's 30 essential ML papers, in a beginner friendly format

Diller ve araçlar

• pgrust: PostgreSQL, Rust'ta sıfırdan yeniden yazıldı ve artık PostgreSQL regression testlerinin %100'ünü geçiyor. Veritabanı güvenilirliği ve bellek güvenliği üzerine çalışan geliştiriciler için Rust'ın ne kadar olgunlaştığını gösteren çarpıcı bir proje. Postgres rewritten in Rust, now passing 100% of the Postgres regression tests

• OpenWrt One tanıtıldı: tamamen açık donanım ve yazılıma sahip bir router. Ağ güvenliğine önem veren ya da kendi router altyapısını kontrol altında tutmak isteyen geliştiriciler için cazip bir seçenek. OpenWrt One – Open Hardware Router

• 'İyi araçlar görünmezdir' başlıklı makale bu hafta dikkat çekti: araç tasarımı felsefesi üzerine düşündürücü bir yazı. Geliştirici deneyimi (DX) ve SDK/API tasarımıyla ilgilenenler için sade ama sarsıcı bir bakış açısı sunuyor. Good Tools Are Invisible

Açık kaynak

• Chatto açık kaynak oldu: daha önce kapalı kaynak olan sohbet uygulaması Chatto, kodu halka açtı. Kendi kendine barındırılan (self-hosted) iletişim çözümleri arayan topluluklar ve bu alanda katkıda bulunmak isteyen geliştiriciler için yeni bir alternatif. Chatto is now open source

• CoMaps: çevrimdışı çalışan, tamamen açık kaynaklı bir harita uygulaması. Organic Maps benzeri bir deneyim sunan bu proje, gizlilik odaklı kullanıcılar ve OpenStreetMap ekosistemine katkıda bulunmak isteyenler için değerli. CoMaps – FOSS Offline Maps

• Colibri: düşük donanımlı bilgisayarlarda GLM 5.2'yi çalıştırmaya yarayan hafif bir araç. GPU'suz ortamlarda yerel AI denemesi yapmak isteyen geliştiriciler için pratik bir başlangıç noktası. Show HN: Getting GLM 5.2 running on my slow computer

Notlar

Bu hafta hem hukuki hem teknik hem de siyasi cephede yoğun bir gündem yaşandı: AI şirketleri arasındaki ticari sır savaşları, AB'nin mesaj tarama yasası ve birden fazla büyük model sürümü aynı haftaya denk geldi. TypeScript 7 ve Bun'ın Rust'a geçişi gibi ekosistem haberleri de pratik takip gerektiriyor. Önümüzdeki haftalarda Chat Control'ün Konsey aşaması ve OpenAI'ın matematiksel kanıt iddiasının bağımsız doğrulaması gündemin merkezinde olmaya devam edecek.

dün sabah vpn'siz iss engellerini aşan bir durumla karşılaştım. tuhaf bir utm yönlendirme (redirect) parametresi devreye giriyor. normalde ana cdn sunucularına erişim kesilip err_connection_reset verirken, url'deki o uzun ?utm_ kısmı filtreleri bir şekilde atlatıyor. trafik engelli ana sunucu yerine doğrudan farklı bir ayna (mirror) sunucuya düşüyor. asıl yapıya dokunmadan arka kapıdan içeri girilmiş oluyor. üstelik bazı platformlarda (örneğin yetişkin sitelerde) olay sadece arayüzle kalmıyor; bağlantı alternatif cdn'lere yöneldiği için videolar da direkt izlenebiliyor. durum şimdilik böyle.

Bu demo scene türk bir ekip "raat" tarafından yapılmış.

Çok acayip şeyler var

KB boyutundaki cihazlara taklalar attırarak efsane şeyler yapılmış. Keşke o dönemlere yetişebilseydim

Çoğu kişi demo hesabı sormuştu. Biraz önce yayına aldım. https://rimest.com/ anasayfadaki "Canlı Demoyu Dene" butonu ile demoyu inceleyebilirsiniz. https://prototurk.com/launchpad/emirs/rimest-odeme-al

prototurk ahalisine sorum;

gelecek neslinize aktarmak icin, guvenlik odakli bir sekilde ailenizin servetini ve belgelerini yonetmek icin kullandiginiz yontemler var mi?